Minęło już kilkanaście lat, odkąd ludzie z Victoria and Albert Museum, jednej z najlepszych galerii na świecie, stworzyli poradnik na temat pisania dobrych tekstów. Dobrych, czyli wciągających, pouczających i zrozumiałych dla szerokiej publiczności.
Poradnik był potem kilka razy aktualizowany, a kolejne wersje udostępniane – tak, by inne muzea też mogły z niego skorzystać. Niestety u nas wciąż z dobrymi tekstami kiepsko… Ale łatwo możesz to zmienić u siebie! Wystarczy zainspirować się prostym, przejrzystym i kompleksowym poradnikiem V&A.
W poradniku znajdziesz 10 najważniejszych zasad pisania tekstów muzealnych. Z przykładami, zdjęciami oraz infografikami ułatwiającymi i lekturę i stosowanie wytycznych. Najlepiej zrobisz, jeśli zapoznasz się z całym materiałem. Jeśli jednak nie masz czasu albo nie lubisz czytać po angielsku, zerknij chociaż na listę dobrych praktyk.
Trzy najważniejsze reguły
Celem zespołu V&A jest tworzenie doświadczeń, które są “zapraszające, uczące, intrygujące i inspirujące”. Temu mają służyć odpowiednie teksty. Odpowiednie, czyli spełniające 10 kryteriów, które wypracowali. Ale w tej dziesiątce wskazali na 3 zasady, które są najważniejsze. Warto więc od nich zacząć reformę tekstową w swoim muzeum.
Oto złota trójka:
- Używaj formy czynnej
- Pisz jak mówisz
- Krótko i zwięźle
Oczywiście “tone of voice” zmienia się nieco w zależności od treści, odbiorcy i kontekstu. Inaczej brzmią pisma urzędowe, inaczej artykuły podsumowujące badania, a inaczej komunikaty promocyjne. Ale starają się trzymać tych 3 punktów.
10 zasad pisania dobrych tekstów muzealnych
Pełna lista podzielona jest na bloki związane z celami, jakie w V&A stawiają sobie w odniesieniu do jakości doświadczenia oferowanego zwiedzającym (inviting, iluminating, intriguing).
ZAPRASZANIE
- Poznaj swoją publiczność
Dowiedz się, do kogo mówisz i dopasuj do tego komunikację. - Pisz tak, jak mówisz
Zachęć czytelnika ciepłym, swobodnym tekstem, który jest żywy i łatwy do zrozumienia. - Bądź aktywny, a nie bierny
Używaj formy czynnej i sformułowań, które przekazują informacje z energią, bezpośrednio i utrzymują uwagę odbiorcy. - Rób to krótko i zwięźle
Zmierzaj prosto do kluczowego przesłania, licząc każde słowo – żeby nie przytłoczyć odbiorcy i nie sprawić, że odwróci się od tekstu.
UCZENIE
- Organizuj informacje
Przedstaw swoją opowieść za pomocą czytelnej struktury z jasno określonymi poziomami przekazu. - Angażuj do kontaktu z obiektem
Inspiruj czytelników wskazując na ukryte lub trudne do zauważenia elementy obiektów i zachęcaj do ich obejrzenia. - Wprowadź czynnik ludzki
Buduj więź przez wskazanie czegoś istotnego dla odbiorcy. - Zarysuj tło
Upewnij się, że opowiadasz całą historię, a nie tylko wąski wycinek, którego zrozumienie wymaga specjalistycznej wiedzy.
INTRYGOWANIE
- Ujawniaj niepewność
Angażuj odbiorców i zachęcaj do myślenia uczciwie mówiąc, czego jeszcze nie wiemy. - Pamiętaj o sześciu regułach Orwella
Destyluj, destyluj, destyluj. I baw się dobrze!
Przeczytaj, albo chociaż przejrzyj
Zasady te staną się łatwiejsze do zrozumienia i wdrożenia, jeśli zerkniesz na przykłady. Serio, naprawdę warto. Może w końcu standardem w polskich muzeach będą teksty dla ludzi.
Writing Gallery Text at the V&A – A Ten Point Guide i nie ma już wymówek, że nie widzieliśmy, że tak można!
Tekst powstał w ramach stypendium Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na rok 2024.
Dodaj komentarz